ဆိပ်ခွန်ရွာအကြောင်း: March 2016

Friday, March 25, 2016

ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဝင်စေတီ ၄ မျိုး

ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ အရိုအသေအလေးအမြတ်ပြုကြတဲ့ သာသနာတွင်း စေတီတွေကတော့ အားလုံးသိကြတဲ့အတိုင်း ၄-မျိုးရှိပါတယ်။

(၁) ဓာတုစေတီ-ဘုရား၊ ရဟန္တာများ၏ ဓာတ်တော်များ

(၂) ဓမ္မစေတီ-ဘုရားရှင် ဟောကြားခဲ့သောတရားတော်များ

(၃) ပရိဘောဂစေတီ- ဘုရားရှင် သက်တော်ထင်ရှားရှိစဉ်က သုံးဆောင်ခဲ့သော အသုံးအဆောင်များ

(၄) ဥဒ္ဒိဿကစေတီ- ဘုရားရှင်ကို ရည်မှန်းပြီး ထုလုပ်ထားသော ရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များ

ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ အနေနဲ့ အလေးအမြတ်ပြုတဲ့ နေရာဌာနတွေလည်း ရှိသေးပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ ဗုဒ္ဓဂါယာ အစရှိတဲ့ သံဝေဇနိယ လေးဌာနတို့ပါပဲ။

စေတီဆိုတဲ့ ဝေါဟာရ နှင့် အဓိပ္ပာယ်

စေတီဆိုတဲ့ဝေါဟာရက ဗုဒ္ဓဘုရားရှင် မပွင့်ထွန်းခင်ကတည်းက အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာ ရှိနေခဲ့ပါတယ်။ ဝေသာလီပြည်ကြီးရဲ့ အနီးပတ်ဝန်းကျင်မှာ အမျိုးမျိုးသော အရာဌာနတွေကို စေတီသမုတ်ပြီး ကိုးကွယ်ခဲ့တာကြောင့် စေတီတွေ များစွာရှိခဲ့ပါတယ်။ အချို့စေတီတွေကတော့ နတ်ဘီလူးကြီးများကို ရည်မှတ်ပြီး တည်ဆောက်ထားတဲ့ နတ်ကွန်းတွေဖြစ်ပါတယ်။ အချို့တော့ နတ်ကြီးတယ် ဆိုပြီး မခူးကြနဲ့ မဖျက်ဆီးကြနဲ့ စသည်ဖြင့် သီးခြားသတ်မှတ်ထားတဲ့ ဥယျာဉ်ကြီးတွေဖြစ်ပါတယ်။ အချို့စေတီတွေဟာ တောင်တွေဖြစ်ပါတယ်။ အချို့ကတော့ တောတွေဖြစ်ပါတယ်။

စေတီဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်မှာ အရိုအသေပြုအပ်သော အရာ ၊ ဌာန အားလုံးပါဝင်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် ကျွန်တော်ကတော့ မြန်မာလို ပြန်ရင် အရိုအသေပြုအပ်သော သင်္ကေတ ဆိုတာပဲ သင့်တော်မယ်ထင်ပါတယ်။

Myanmar Information

သမိုင်းဝင်မယ့် မယ်ဇယ်

အရှင် ဝိလာသ အမရပူရ

2 hours ago

တခါတုန်းက ရွှေဘိုမြို့နယ် ဆိပ်ခွန်ရွာမှာ

အညတရ လူငယ်တစ်ယောက် ဖွါးမြောက်ခဲ့တယ်

အမှတ်မထင်မြို့ကို စာသင်ရမယ်ထင်ပြီးပြောင်းခဲ့

ရတယ် အကြောင်းမလှတော့ အထက်တန်းပညာ

သင်ခွင့်မရခဲ့ဘူး ။

မိခင်ကြီးရဲ့ လုပ်ငန်းမှာ ဝိုင်းကူရင်း ကြီးပြင်းခဲ့

ရတာပေါ့ မဟာဂန္ဓာရုံဆရာတော်ကြီးပြု စုခဲ့တဲ့

ရတနာဂုဏ်ရည် ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ

အနာဂတ်သာသနာရေးကျမ်းစာများဖတ်ပြီးတော့

ဘာသာရေးစိတ်ဝင်စားခဲ့တယ်။

ဂန္ဓာရုံလယ်ပေါ်ကေျာင်းဆရာတော် လမ်းညွှန်မှု နဲ့

မွေးရပ်မြေကို ကျေးဇူးဆပ်ခွင့်ရခဲ့တယ်။

အင်ကြင်းတောဘုရားအင်ပြင်တစ်ပတ်ရအောင်

အရိပ်ကောင်းတဲ့ မယ်ဇယ်ပင် ၁၀၈ပင် စိုက်ခွင့်ရ

ခဲ့တယ် မှတ်မှတ်ထင်ထင် ၁၉၉၂ခု ဇွန်လမှာပေါ့

ဆရာတော်ဦပညာစက္ကအမှူးရှိတဲ့ သံဃာ၇ပါး

ပင့်ဆောင်ပြီး ပရိတ်တရားနာပြီး စိုက်ခဲ့တာ

ဒီပွဲမှာ ဦးချစ်သာ(ဘုရားဂေါပက)က မိုးပရိတ်တောင်းလို့ မဟာဂန္ဓာရုံမဟာနာယက

ဆရာတော်ဦးအဂ္ဂ(ေကျာက်တော်ကြီး)ဆရာတော်က သစ္စာပြု ၍ မိုးများသည်းထံစွာရွာခဲ့တယ်

ကြာလေကောင်းလေ သစ်ပင်အရိပ်တွေက

တန်ခူးလဘုရားပွဲ အတွက်အေးရိပ်ခိုရပြီ။

ပြည်ကျော်အထည်ဆိုင်ကစိုက်လို့

ပြည်ကျော်မယ်ဇယ်တန်းဆိုပြီး အမည်ပေးခဲ့တယ်

ယခုဆို ၂၄နှစ်ပြည့်ခဲ့ြပီ ကောင်းမှု ရှင်လူငယ်လေးလဲ

အဖိုးကြီးဖြစ်သွားပြီပေါ့။

မသေခင်စာဂါနုဿ ရိပါွးရင်း သူရင်တွင်းမှာ

နေလည်းရဲရဲ သေလည်းရဲရဲ ပေါ့ သစ်ပင်စိုက်တဲ့

ကုသိုလ်က နဲမှ မနဲဘဲလေ။

သစ်ပင်စိုက်၍ ကုသိုလ်ယူကြပါ။

Added 2 media to this post.

အရှင်ဝိသာလ အမရပူရ

Thursday, March 24, 2016

ေခတ္အဆက္ဆက္ ဆိပ္ခြန္႐ြာ သူႀကီး၊ ေက်း႐ြာလူႀကီး၊ ေက်း႐ြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား

ေခတ္အဆက္ဆက္ ဆိပ္ခြန္႐ြာ သူႀကီး၊ ေက်း႐ြာလူႀကီး၊ ေက်း႐ြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား
*************************************************
၁။အေလာင္းမင္းတရားလက္ထက္ - ဓမၼသူရံ
၂။ဘိုးေတာ္ဘုရားလက္ထက္ - အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦး
၃။သာယာဝတီမင္းလက္ထက္ - ဦးမဲ
၄။ပုဂံမင္းလက္ထက္ - ဦးဗိုလ္ဒုတ္ / ဦးသန္း
၅။မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္ - ဦးထြတ္
၆။သီေပါမင္းလက္ထက္ - ဦးက်န္ေဘာ္
၇။အဂၤလိပ္အစိုးရလက္ထက္ - ဦးသက္(ခ်ီပါမွ)
ဦးဖိုးလာ(ေခတၱ)
+ ဦးမႈိ႕
ဦးေသာင္
ဂ်ပန္ေခတ္ ဦးဖိုးဆိုင္
ဦးစံၿဖိဳး
၈။လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေခတ္ - ဦးသိန္း
ဦးစံၿမိဳင္
ဦးသိန္း(ဒုႀကိမ္)
ဦးဉာဏ္ဝန္
၉။ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီေခတ္ - ဦးျမဒင္
ဦးေအာင္ခ်ိန္
ဦးစံၫြန္႔
ဦးတင္ေမာင္
ဦးခ်စ္ထြန္း
၁၀။ဆိုရွယ္လစ္ေခတ္ - ဦးခ်စ္ညိဳ
ဦးေျပသိန္း
ဦးေက်ာ္သန္း
၁၁။နဝတေခတ္ - ဦးျမမန္း
+ ဦးမ်ဳိးေ႐ႊ
နအဖေခတ္ ဦးတင္ေမာင္ဝင္း
ဦးတိုက္ႀကီးေမာင္
၁၂။ဒီမိုကေရစီေခတ္ (အတု) - ဦးတင္ဝင္း
၁၃။ဒီမိုကေရစီေခတ္(အစစ္) _ ဦးမ်ိဳးမင္းေထြး

ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ ထင္ရွားေသာ ေစတီပုထိုးမ်ား

ေရႊဘိုၿမိဳ႕ ပတ္၀န္းက်င္ကား အေလာင္းမင္းတရားႀကီး၏ ေမြးရပ္ဇာတိျဖစ္ခဲ့ၿပီး အေလာင္းမင္းတရားႀကီးမွစ၍ ကုန္းေဘာင္မင္းဆက္ မင္းသံုးပါး စိုးစံခဲ့ရာ ေနျပည္ေတာ္ျဖစ္သည့္အခ်ိန္က လွ်မ္းလွ်မ္းေတာက္ ေကာင္းစားခဲ႕ေသာဌာနျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထင္ရွားေသာ ေစတီပုထိုး ကိုးကြယ္စရာ ေပါမ်ားခဲ့ပါသည္။

၁။လမ္းလည္ဘုရား

၂။ဇမၺဴဆီမီးဘုရား

၃။ေရႊတန္ဆာဘုရား

၄။ေရႊျခေသၤ့ဘုရား

၅။ေနရဗန္ဘုရား

၆။ဆုေတာင္းျပည့္ဘုရား

၇။ေရႊကူႀကီးဘုရား

၈။သက္ေတာ္ရွည္သက္ေတာ္ရ

၉။ေရႊေပၚကၽြန္းဘုရား

၁၀။ေရႊသိမ္ေတာ္ဘုရား

၁၁။ေရႊခ်က္က် ( ေရႊခ်က္သို )

၁၂။ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရား

၁၃။ေမာ္ေဓာျမင္သာေစတီေတာ္ဘုရား

၁၄။ပခမ္းဘုရား

၁၅။ေလာကမာရဇိန္

၁၆။ေရႊၾကက္ေတာင္ဘုရား

၁၇။စိန္ဘုရား

၁၈။ဗိုလ္ေမာင္ဘုရား

၁၉။ခ်မ္းသာႀကီး ခ်မ္းသာရ ဘုရား

၂၀။ကုန္းေဘာင္ဦးထိပ္ဘုရား

၂၁။ေအာင္ေျမဘုရား

၂၂။ေရႊလင္းပင္ဘုရား

၂၃။နိဗၺာန္ဆိပ္ဦးဘုရား – တို႕ျဖစ္ပါသည္။

၁။ လမ္းလည္ဘုရား။ ။ဤဘုရားမွာ ေရွးေဟာင္းဘုရားမဟုတ္ပါ။ ဦးတိုက္ အမည္ရွိေသာ ဒကာတစ္ဦးမွ တည္ထား၍ ပထမ ဦးတိုက္ဘုရားဟု အမည္တြင္ခဲ့သည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အရပ္မွ ၀ိုင္း၀န္းပါ၀င္ တိုးခ်ဲ႕ ကုသိုလ္ျပဳၾကၿပီး လမ္းသံုးဖက္ရံေနေသာေၾကာင့္ လမ္းလည္ဘုရားဟူ၍ ေခၚေ၀ၚ လာၾကျခင္းျဖစ္သည္။

၂။ဇမၺဴဆီမီးဘုရား။ ။အေလာင္းမင္းတရားႀကီး ဦးေအာင္ေဇယ်၏ မိဘုရားေခါင္ႀကီး ခင္ယြန္းစံ၏ မိဘမ်ားျဖစ္ၾကေသာ ဦးၿဖိဳးျမ မယ္ပေလာင္ တို႕တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ့ပါသည္။ အမတ္ႀကီး လက္၀ဲသုႏၵရ ေရးသားေသာ နာမည္ေက်ာ္ မဲဇာေတာင္ေျခရတုပါ “ဘိုးေတာ္ေကာင္းမႈ၊ တည္ထားျပဳသည္၊ ဇမၺဴဆီမီး၊ ေျခာက္ေရာင္ညီးမွ်၊ ကူႀကီးသခင္၊ ေရႊလင္းပင္ႏွင့္ ေရႊျခေသၤ့ေမြ စ၍ ေရေသာ္၊ ေရႊေစတီႀကီး၊ အသီးသီးတည့္” ဟူေသာ စာပိုဒ္မွ ေစတီငါးဆူအနက္ ပထမဆံုးေစတီျဖစ္ပါသည္။ အေလာင္းမင္းတရားႀကီး၏ သားေတာ္ ဆင္ျဖဴရွင္ လက္ထက္ ေရးသားေသာ ရတုျဖစ္၍ ဘိုးေတာ္ေကာင္းမႈ ဆိုသည္မွာ ဘိုးေတာ္ေတာ္စပ္သူ ဦးၿဖိဳးျမကို ရည္ညႊန္ေၾကာင္းေလ့လာရပါသည္။

၃။ေရႊတန္ဆာဘုရား။ ။ဆင္းတုေတာ္ကိန္း၀ပ္စံပယ္ရာ လိုဏ္ဂူေတာ္ႏွင့္တကြ တည္ေဆာက္ထားေသာ ဂူပုထိုးျဖစ္ပါသည္။ ေအာက္ေျခတြင္ ေလးေထာင့္သဏၭာန္ ကုလားေက်ာင္းခံၿပီးမွ ေစတီထပ္္ဆင့္တည္ထားျခင္းျဖစ္၍ ဖိနပ္ေတာ္မွ ထီးခ်ရားသီးအထိ ဉာဏ္ေတာ္မွာ ၄၂ေတာင္ ျမင့္ပါသည္။ ဘုရားဒါယကာမွာ အေလာင္းစည္သူမင္းျဖစ္သည္။ ေရႊတန္ဆာဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္မွာ ဉာဏ္ေတာ္မွာ ႏွစ္ေထာင့္တစ္ထြာရွိၿပီးလွ်င္ တစ္မူထူးျခားေသာ သဏၭာန္ေတာ္ရွိပါသည္။ တပ္ဆင္ပူေဇာ္ထားေသာ စလြယ္ေတာ္ႀကီး ပယ္ရွားၿပီး အနီးကပ္ဖူးေျမာ္ပါက မင္းသားမ်ား ၀တ္္ဆင္သကဲ့သို႕ ထိုင္မသိမ္းအကၤ်ီႏွင့္တကြ တံေတာင္စည္း လက္ၾကပ္မ်ားျဖင့္ ပီပီသသ ထုလုပ္ထားေၾကာင္း ဖူးျမင္ရပါသည္။

၄။ေရႊျခေသၤ့ဘုရား။ ။ ေရွးေဟာင္းေစတီတစ္ဆူျဖစ္ပါသည္။ ဘုရားဒါယကာမွာ အေလာင္းမင္းတရားႀကီး၏ ေဘးေတာ္စပ္သူ ဦးဘိုးမင္း တည္ထား ကိုးကြယ္ခဲ့ေသာ ေစတီျဖစ္သည္။ဘုရားရွင္၏ ဓါတ္ေတာ္ေမြေတာ္မ်ား ကိန္း၀ပ္ဌာပနာထားေၾကာင္း သိမွတ္ရပါသည္။ေစတီမွာ ဉာဏ္ေတာ္မွာ မျမင့္မားလွပါ။ ဖိနပ္ေတာ္မွ ထီေတာ္အထိ ၂၄ ေတာင္မွ်သာ ရွိပါသည္။

၅။ေနရဗန္ဘုရား။ ။ေနရဗန္ဘုရား၏တည္ေနရာမွာ ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ အေနာက္ေတာင္ဘက္ယြန္ယြန္းတြင္ ရွိပါသည္။ ေအာက္ေျခဖိနပ္ေတာ္မွ ထီးေတာ္အထိ ဉာဏ္ေတာ္ ၃၆ ေတာင္ ႏွင့္ ၉ လက္မရွိပါသည္။ သကၠရာဇ္ ( ၅၇၃ ) ခုႏွစ္တြင္ ေပါကၠံျပည္၏ မင္းငါးဆယ့္တစ္ဆက္ေျမာက္ျဖစ္ေသာ ေဇယ်သိခၤနန္းေတာင္းမ်ားမင္း က မင္းေလာင္းေပၚမည္ဟု အတိတ္သေဘာင္ေပၚလာ၍ ယၾတာႀကီးေခ်သည့္အေနျဖင့္ ဤ မုဆိုးဖို အရပ္တြင္ မုဒ္ငါးခုပါရွိသည့္ ဘုရားကိုတည္ခဲ့ပါသည္။

ဤဘုရားတြင္ ယၾတာေခ်ရန္ လာေရာက္၍ ေနရဖန္မ်ားသျဖင့္ “ ေနရဘန္” ဟုေခၚတြင္ေၾကာင္း၊ ကာလေရြ႕ေလ်ာ၍ ေနရဗန္ဟု ေျပာင္းလဲေခၚတြင္သြားေၾကာင္းလည္း ေလ့လာခဲ့ရပါသည္။

တခ်ိဳ႕ကမူ ေနရပ္ကိုျပန္ျခင္းကို အစဲြျပဳ၍ ေနရပ္ျပန္ ဘုရား၊ ေနာင္အခါ ေနရဗန္ဟု ၎ ေခၚတြင္သည္ဟု ဆိုျပန္ပါသည္။

ပုဂံေခတ္ အသံထြက္စနစ္အတိုင္း ယူဆေသာ္ နိဗၺာန္ဘုရားဟု ေခၚတြင္သည္သာျဖစ္ေပမည္။

၆။ဆုေတာင္းျပည့္ဘုရား။ ။ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ အေနာက္ ဆိပ္ခြန္လမ္းအထြက္တြင္တည္ရွိၿပီး အေလာင္းမင္းတရားႀကီး၏ ေယာကၼ ဦးၿဖိဳးျမ-မယ္ပေလာင္တို႕တည္ထား ကိုးကြယ္ခဲ့ေသာ ေရွးေဟာင္းေစတီတစ္ဆူျဖစ္သည္။ ေထာင့္ေလးေထာင့္ရွိ ေစတီရံေလးဆူ၏ အလယ္တည့္တည့္၌ ဉာဏ္ေတာ္ငါးေပရွိ သစ္သားကို ေရႊပိန္းခ်ၿပီး တည္ထားေသာ ဘုရားျဖစ္သည္။

ရုပ္ပြားေတာ္၏ထူးျခားခ်က္မွာ တင္ပလႅင္ေခြထားၿပီး ရင္ခြင္၌ပိုက္ထားေသာ ဘယ္ဘက္လက္ေခ်ာင္းေတာ္မွာ ေျခာက္ေခ်ာင္းပါရွိၿပီး ညာဘက္လက္ေခ်ာင္းေတာ္မွာ ငါးေခ်ာင္းပါရွိပါသည္။

၇။ေရႊကူႀကီးဘုရား။ ။အေလာင္းမင္းတရားႀကီး၏ ခမည္းေတာ္ မယ္ေတာ္မ်ားျဖစ္ေသာ မင္းညိဳစံႏွင့္ ေစာညိမ္းဦးတို႕ တည္ထားကိုးကြယ္ေသာဘုရားျဖစ္သည္။ မဲဇာေတာင္ေျခရတုပါ “ကူႀကီးသခင္” ပင္တည္း။

၈။သက္ေတာ္ရွည္သက္ေတာ္ရ။ ။ ေရႊဘိုၿမိဳ႕လယ္ရွိ ေရႊတန္ဆာဘုရား၏ ေျမာက္ဘက္တြင္ တည္ရွိေသာ ေရွးေဟာင္းဘုရားတစ္ဆူျဖစ္သည္။

၉။ေရႊေပၚကၽြန္းဘုရား။ ။ေရႊေပၚကၽြန္းဘုရားမွာ ႏွစ္ဆူရွိပါသည္။ တစ္္ဆူမွာ ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ ေစ်း အေရွတည့္တည့္တြင္ တည္ရွိပါသည္။ ေရွးေဟာင္းဘုရားတစ္ဆူျဖစ္ေသာ္လည္း မူလ ဒါယကာ၏ အမည္ကို မသိရပါ။ဒုတိယတစ္ဆူမွာ ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ အေရွ႕ေျမာက္အရပ္ရွိ ၿမိဳ႕ျပင္၌တည္ထားေသာ ကန္တြင္းေရႊေပၚကၽြန္းဘုရားျဖစ္သည္။ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၂၂ တြင္ နန္းတက္ေသာ ေနာင္ေတာ္ႀကီးမင္း ( အေလာင္းမင္းတရား၏သားေတာ္ႀကီး၊ ငယ္မည္ ေမာင္ေလာက္ ) တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ႕ေသာ ေစတီျဖစ္သည္။

ပင္မေစတီႀကီး၏ ေထာင့္ေလးေထာင့္၌ ေနာင္ေတာ္ႀကီးမင္း ၏ မိဘုရားေလးပါး၏ ကုသိုလ္ ေစတီရံေလးဆူကိုလည္းျမင္ေတြ႕ဖူးေျမာ္ႏိုင္သည္။

၁၀။ေရႊသိမ္ေတာ္ဘုရား။ ။ပုဂံနရပတိစည္သူမင္းႀကီး၏ ကုသိုလ္ ဉာဏ္ေတာ္ ၄၉ေတာင္ႏွင့္ ၉လက္မ အျမင့္ ရွိေသာ ဘုရားျဖစ္သည္။ေရွးကာလက ရဟႏာၱအရွင္မ်ားကံႀကီးကံငယ္ ေဆာင္ေတာ္မူခဲ့ေသာ ဘုရားတစ္ဆူျဖစ္သည္။ ယခုလက္ရွိ ခ်ိတ္ဆြဲထားေသာ ေခါင္းေလာင္းႀကီးႏွစ္ခုေပၚတြင္ ပုဂံနရပတိစည္သူမင္းႀကီး၏ ကုသိုလ္ျဖစ္ေၾကာင္းသမိုင္းအေထာက္အထားမ်ား ရွာေဖြေတြ႕ရွိႏိုင္သည္။

ေရႊသိမ္ေတာ္ေစတီ၏ထူးျခားခ်က္မွာ တံတိုင္းသံုးထပ္ ပတ္ရံလ်က္ရွိျခင္းျဖစ္သည္။

၁၁။ေရႊခ်က္က် ( ေရႊခ်က္သို )။ ။ အေလာင္မင္းတရားႀကီး၏ ဇာတိခ်က္ေၾကြေမြးရပ္ေျမ၏ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၁၅ခုႏွစ္ တြင္ ရတနာသိဃၤၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ အတူ ခုႏွစ္ဌာနတစ္ၿပိဳင္တည္း တည္ေဆာက္ခဲ့ေသာအရာမ်ားထဲမွတစ္ခုျဖစ္သည္။ ဉာဏ္ေတာ္အျမင့္ေပ ၆၉ေတာင္ ရွိ၍ ထိုေခတ္အခါက ဉာဏ္ေတာ္အျမင့္ဆံုးေစတီတစ္ဆူျဖစ္သည္။

ယေန႕ ေရႊခ်က္သိုေစတီသို႕ ဖူးေျမာ္ရန္ သြားေရာက္ပါလွ်င္ အေလာင္းမင္းတရားႀကီး တစ္ေန႕တည္းတည္ေဆာက္ေသာ ခုႏွစ္ဌာနအနက္ ႏွစ္ဌာနကို တစ္ေနရာတည္း ေလ့လာႏိုင္ပါသည္။ ၎ႏွစ္ဌာနမွ (၁) ေရႊခ်က္သိုေစတီ (၂) ပဟိုေခါင္းေလာင္းတို႕ျဖစ္ပါသည္။ ပဟိုရ္ေခါင္းေလာင္းေတာ္မွာ ေစတီ၏ အေရွ႕ေတာင္ယြန္းယြန္း၌ရွိေသာ စည္ေတာ္စင္ဟု ေက်ာက္ျပားကပ္ထားေသာ စင္ျမင့္ႀကီးေပၚသို႕ တက္ေရာက္သြားလွ်င္ ေတြ႕ရပါမည္။

ၿမိဳ႕နန္းတည္စဦးက အခ်ိန္နာရီကို ေလွ်ာက္ထားရန္ ပဟိုရ္စင္တစ္ဌာန ထည့္သြင္းတည္လုပ္ခဲ့၍ ယင္းပဟိုရ္စင္ျမင့္ႀကီးေပၚ၌ ပဟိုရ္ေခါင္းေလာင္းႀကီးသည္ ပဟိုရ္စည္ႀကီးႏွင့္ အတူ တြဲလ်က္တည္ရွိခဲ့သည္။

ယင္း၏ အတိုင္းအတာမွာ အေစာက္ ၃ေပ၊ ၃လက္မ ၊ လံုးပတ္၆ေပ ႏွင့္ ၁၁လက္မ၊ဒု ၃လက္မတိတိရွိပါသည္။

၁၂။ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရား။ ။ေရႊဘိုၿမိဳ႕၏ အေရွ႕ေျမာက္ယြန္ယြန္း၌ ေမာေဓာျမင္သာေစတီ အနီး တြင္တည္ရွိသည္။ နရပတိစည္သူမင္းႀကီး ေဖာင္စၾကာျဖင့္ တိုင္းခြင္လွည့္လည္ေရာက္ရွိခ်ိန္က ေဖာင္ေတာ္ဆိုက္ရာအရပ္၏ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္တည္ထားခဲ့ေၾကာင္းအဆိုရွိသည္မွ တစ္ပါး ဒါယကာကို ခိုင္လံုစြာ မသိရပါ။

၁၃။ပခမ္းဘုရား(ေရႊဘံုသာ)။ ။ေရႊဘိုၿမိိဳ႕၏ အေရွ႕ေတာင္ေထာင့္အရပ္၌ ပထမ မင္းေခါင္ သည္ ဉာဏ္ေတာ္အျမင့္ အေတာင္ ၇၀ႏွင့္၉လက္မရွိပါေသာ ပခမ္းဘုရာကို တည္ထားခဲ့ပါသည္။သိုေသာ္ ပခန္းမင္းႀကီး ဦးေႏွာင္းက ထပ္ဆင့္ျပင္ဆင္ေသာေၾကာင့္ မူလဘြဲ႕အမည္ “ေရႊဘံုသာ” ေပ်ာက္ၿပီး ပခန္းဘုရားဟုသာေခၚတြင္ေနပါသည္။

ေရွးအခါက ယင္းဘုရားပြဲေတာ္၌ ဒံုးလႊတ္ေလ႕ရွိေသာေၾကာင့္ ဒံုးဘုရားႀကီးဟုလည္း တစ္မ်ိဳး ေခၚၾကပါေသးသည္။

၁၄။ေလာကမာရဇိန္။ ။ဤဘြဲ႕ေတာ္ျဖင့္ ယေန႕လက္ရွိ ေရႊဘိုၿမိဳ႕တြင္ ဘုရားႏွစ္ဆူ ရွိသည္။ မူလရွိႏွင့္ ၿပီးေသာေလာကမာရဇိန္ဘုရားသည္ အေနာက္ေစ်းရပ္၌ တည္ရွိၿပီး ယင္းကို အေရွ႕ေလာကမာရဇိန္ (သံုးဆူကုန္းဘုရား ) ဟု ေခၚပါသည္။ၿမိဳ႕၏ အေနာက္အစြန္တြင္ ႏွစ္မ်ား မၾကာမီက တည္ထားေသာ ေလာကမာရဇိန္ဘုရားကိုကား အေနာက္ ေလာကမာရဇိန္ဟု ခြဲျခားေခၚေ၀ၚၾကပါ

မင္းတုန္းမင္းတရားႀကီး၏ ကုသိုလ္ေတာ္မ်ား

Tuesday, March 26, 2013

မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီး၏ ကုသုိလ္ေတာ္မ်ား

သကၠရာဇ္ ၁၂၁၉ - ခုႏွစ္တြင္ မင္းတုန္းမင္း တရားၾကီးသည္ မႏ ၱေလးေတာင္ အနီး ေၿမေကာင္း ေၿမၿမတ္ လကၡဏာႏွင့္ၿပည့္စံု၍ လူမ်ိဳးစံုတုိ႔၏ မ်က္စိကိုဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေသာ ၿမိဳ႔၏ တန္ဆာလကၡဏာတုိ႔ၿဖင့္ ၿခံရံကာ အထူးထူးေသာ ရတနာတုိ႔ႏွင့္ ၿပည့္စံု၍ လူမ်ိဳးစံုကုန္သည္တုိ႔၏ စုေ၀းေပါင္းစံုရာ ၿဖစ္ေသာ ရတနာပံုမည္ေသာ ရာဇဌာနီ မင္း ေနၿပည္ေတာ္ၾကီးကို တည္ေထာင္ေတာ္မူသည္။

မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီးသည္ တရားကို ၿမတ္ႏိုး၍ တရားကိုက်င့္ေသာ ဓမၼစာရီၿဖစ္ေတာ္မူသၿဖင့္ တုိင္းသူ ၿပည္သားတို႔သည္လည္း တရားေတာ္ကို ၿမတ္ႏိုးခင္တြယ္ စင္ၾကယ္ေသာ ဓမၼစာရီမ်ား ၿဖစ္ၾကကုန္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ရဟန္း သံဃာမ်ားႏွင့္ ၿပည္သူအေပါင္းတုိ႔က ႏွစ္ေထာင္းအားရ ၀မ္းေၿမာက္ၾကလ်က္ သာသနာေတာ္ၾကီးသည္လည္း ေနလုိ လလုိ ထြန္းလင္းေၿပာင္ခဲ့ရေလသည္။

မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီး၏ ေတာင္ညာစံ မိဖုရားေခါင္ၾကီးသည္လည္း ကုသိုလ္တရားတုိ႔ကို အၿမဲအားထုတ္၍ ပိဋကတ္က်မ္းစာမ်ားကို အၿမဲမၿပတ္ သံအံက်က္မွတ္ေတာ္မူေလ့ ရိွသည္။
သကၠရာဇ္ ၁၂၃၀ ၿပည့္ ၿပာသုိလမွစ၍ မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီးသည္ ဘုရားေဟာ ပါ႒ိေတာ္ အဌကထာဋီကာ က်မ္းမ်ားကို ေရႊေရး၊ မင္ေရး၊ ကညစ္ေရးၿဖင့္ ေရးသားၿပီးလွ်င္ ပိဋကတ္တုိက္ေတာ္သုိ႔ သြင္းေတာ္မူ သည္ ။ ေပစာတုိ႔ မည္သည္ကာ လ်င္ၿမန္စြာ ပ်က္စီးတတ္ေသာ သေဘာရိွရကား သာသနာ ၅၀၀၀ ကာလ တုိင္ေအာင္ တည္တံ့ေစၿခင္းငွာ မင္းအဆက္ဆက္ မၿပဳလုပ္ဖူးေသာ စက်င္ေတာင္မွ ၿဖစ္သည့္ သလင္းေက်ာက္ၿဖဴေတာ္ မ်ားကို တူးေဖာ္ခြဲစိတ္ေခ်ာမြတ္ ေစ၍ ေရႊနန္းေတာ္အတြင္း၌ တန္ေဆာင္းၾကီး ေဆာက္လုပ္ၿပီးလွ်င္ က်မ္းတက္ က်မ္းၿပဳ သီလသမာဓိႏွင့္ ၿပည့္စံုေတာ္ မူေသာ အရွင္ဇာဂရာဘိ၀ံသ တိပဋဓရ မဟာဓမၼရာဇာဓိရာဇဂုရု၊ ဘုရားၾကီးဆရာေတာ္ အရွင္နရိႏၵာဘိသီရိသဓမၼ ေဇာတိ ပါလဓဇ မဟာဓမၼရာဇာဓိရာဇဂုရု၊ ဆီးဘန္းနီဆရာေတာ္ အရွင္သုမဂၤလသာမိ သီရိပ၀ရမဏိဓဇ ရာဇာဂုရု ဆရာေတာ္ သံုးပါးႏွင့္တကြ အတြင္း၀န္ ခန္းပတ္ ၿမိဳ႔စားၾကီး မဟာဥဇနာ၊ ေယာၿမိဳ႔စားၾကီး မင္းလွမဟာစည္သူ၊ သံေတာ္ဆင့္ မုိင္းခုိင္း ၿမိဳ႔စား မဟာသီရိေဇယ်သူ၊ သံေတာ္ဆင့္ ေနမ်ိဳးရာဇစည္သူတုိ႔ကို စာၿပင္ဆင္မႈ၌ အၾကီးအမွဴး ၿပဳလုပ္ေစ၍ ( ၅ ) ႏွစ္ေက်ာ္ ထုလုပ္ေစၿပီးလွ်င္၊ ၀ိနည္းငါးက်မ္း ပါ႒ိေတာ္ ေက်ာက္ခ်ပ္ေရ ( ၂၀၈ ) ခ်ပ္တုိ႔ကို ကုသုိလ္ေတာ္ မဟာေလာကမာရဇိန္ ဘုရား အတြင္း၌ အုတ္ၿပသာဒ္ဂူ ( ၇၂၈ ) လံုးကို တည္၍ ေက်ာက္ခ်ပ္တုိ႔ကို ထည့္သြင္းၿပီးလွ်င္ ေသလကၡရ ေက်ာက္ ထက္အကၡရာ တင္ထား ကိုးကြယ္ေတာ္မူခဲ့သည္။

    သကၠရာဇ္ ၁၂၃၃ ခု၊ ေႏွာင္းတန္ခူးလဆုတ္ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ မႏ ၱေလးေရႊၿမိဳ႔ေတာ္မွ ဆရာေတာ္ သံဃာေတာ္ အပါး ( ၂၄၀၀ ) ကို စာၿပန္ဆုိရန္ အပိုင္းက႑ခြဲၿခားထား၍ ေလ့က်က္ထားေစေသာ ဆင္စြယ္တံဆိပ္ေတာ္ရ ဆရာေတာ္ အပါး ( ၆၂၀ )တုိ႔သည္ ကိုယ့္အပိုင္းႏွင့္ကိုယ္ စုေပါင္းညီညာရြတ္ဆုိသၿဖင့္ ပဥၥမ သဂၤါယနာ တင္ပြဲၾကီးကို ဆရာဒကာ ညီညြတ္စြာၿဖင့္ ေအာင္ၿမင္ၿပီးေၿမာက္ ဆင္ႏႊဲခဲ့ၾကပါသည္။

ပဥၥမသဂၤါယနာတင္ မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီးသည္ ကုသုိလ္ေတာ္၌သာ ေမြ႔ေလ်ာ္ေတာ္မူသည့္အတုိင္း ၿမန္မာၿပည္ အႏွံ႔ သာသနာ႔က်က္သေရကို ေဆာင္ႏိုင္ေသာ ဘုရားတန္ေဆာင္း ဂူေက်ာင္း ၿပသာဒ္ အရပ္ရပ္တုိ႔ကုိလည္း လွဴဒါန္းေတာ္ မူသည္။
မႏ ၱေလးေတာင္ေစာင္းတန္းေတာ္ၾကီးႏွင့္ ေတာင္ေပၚရိွ ေရႊရပ္ေတာ္ၾကီးဘုရား၊ မဟာသက် မာရဇိန္ ေက်ာက္ေတာ္ ၾကီး ဘုရား၊ အေရွ႔စႏၵာမုနိဘုရား၊ ေလာကမာရဇိန္ ကုသိုလ္ေတာ္ေစတီေတာ္ၾကီး၊ ရန္ကင္းေတာင္ေၿခ၊ ထူပါရာမေက်ာက္ေစတီေတာ္၊ ဘုရားပြင့္ေတာ္မူရာ အိႏိၵယမဇိၥ်မေဒသ ေဗာဓိပင္အနီးတြင္ ( ၆ ) ခန္းတြဲ အုတ္ဇရပ္ၾကီး ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းၿခင္း၊ တူရကီႏိုင္ငံမကာၿမိဳ႔၌ စတုဒိသာတည္းခိုရန္ အုတ္ဇရပ္ၾကီး၊ စကုၿမိဳ႔ စက္ေတာ္ရာ ပါဒေစတီတြင္ ေရႊဆုိင္း ( ၇၀၀၀ ) ေက်ာ္ မြမ္းမံေဆာက္လုပ္သည့္ ၿပာသာဒ္ၾကီး၊ မႏ ၱေလး သုဓမၼာဇရပ္ေတာ္ၾကီး ပ႒ာန္းေဟာ သိမ္ဇရပ္ေတာ္ၾကီး၊ မႏ ၱေလး မဟာ၀ိဇရာယာမ တုိက္ေတာ္ၾကီးအတြင္း၌ အတုမရိွ အုတ္ေက်ာင္းေတာင္ၾကီး၊ မႏ ၱေလး ေတာင္ေၿခ၌ ပိဋကတ္တုိက္ေတာ္ၾကီး၊ မဟာအတုလ ဘံုစံ ေရႊေက်ာင္းေတာ္ၾကီး၊ ေက်ာင္းအရံ ၂၀ ေက်ာ္ႏွင့္တကြ မဟာ ေဇာတိကာရာမတုိက္ ရတနာ ဘံုစံေက်ာင္းေတာ္၊ ရွမ္းကေလးကြ်န္းတြင္ ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းသည့္ ေက်ာင္းေတာ္၊ ကုသိုလ္ေတာ္ ဘုရား ပတ္လည္တြင္ အုတ္ဇရပ္ေတာ္ ၃၆ ေဆာင္၊ ၿမိဳ႔ေတာ္အတြင္း ၿပည္သူၿပည္သားတုိ႔ ဥပုသ္ေစာင့္ရန္ ဇရပ္ေတာ္ ၁၁ ခု၊ ၿမိဳ႔တံခါး ၁၂ ရပ္တြင္ ေဆာက္လုပ္ထားသည့္ တရားတင္းကုတ္ ၁၂ ခု စသည့္ လွဴဒါန္းထားေသာ ဇရပ္ တန္ေဆာင္းတုိ႔မွာ မ်ားၿပားလွေပသည္။
    ထုိ႔အၿပင္ ေလးဆူဓာတ္ပံု ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ၿမတ္ၾကီးတြင္ သကၠရာဇ္ ၁၁၃၆ ခု၊ တေပါင္းလၿပည့္ေန႔
( 15.3.1775 ) က ဆင္ၿဖဳရွင္မင္းၾကီး၏ ေရႊထီးေတာ္သည္ ၉၅ ႏွစ္အၾကာကာလ၌ ေဟာင္းႏြမ္းခ်ိဳ႔ယြင္း လာခဲ့ သၿဖင့္ ထီးေတာ္အသစ္ လဲလွယ္တင္လွဴရန္ အခါအခြင့္ သင့္ၿပီၿဖစ္ေၾကာင္း ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ေန ဆရာေတာ္ သံဃာေတာ္ အရွင္ သူၿမတ္မ်ား ဘ႑ာေတာ္ထိန္း အဖြဲ႔၀င္မ်ားႏွင့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ေန ဂုဏ္သေရရိွ ပုဂၢိဳလ္ၾကီးမ်ား ညိွႏိႈင္း တုိင္ပင္ ကာ မိမိတုိ႔ အင္အားၿဖင့္ ထီးေတာ္သစ္တင္လွဴရန္ မၿဖစ္ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ရတနာပံု မႏ ၱေလးေနၿပည္ေတာ္မွ ပဥၥမသဂၤါယနာတင္ မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီးထံသုိ႔ သံေတာ္ဦး တင္ ေလွ်ာက္ ထားခဲ့ၾကေလသည္။
    မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီးသည္ ၿဗိတိသွ်အာဏာပိုင္မ်ား၏ ၿမန္မာဘုရင္ကိုယ္တုိင္ ထီးေတာ္တင္ခြင့္မရိွဟူေသာ ဆံုးၿဖတ္ခ်က္ကို ဘာသာေရးသာသနာေရးကိစၥၿဖစ္၍ ခြင့္လႊတ္လက္ခံခဲ့ၿပီး ဘံုခုႏွစ္ဆင့္ပါေသာ ထီးေတာ္ သစ္ၾကီး ကုိ သံခ်က္၀န္ပညာသိဒိၶေက်ာ္သူ ဦးမိႈ အား ၾကီးၾကပ္ေဆာင္ရြက္ေစခဲ့ရာ ၁၈၁၇ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တုိဘာလ ၂ ရက္ေန ႔တြင္ ေအာင္ၿမင္ၿပီးစီးခဲ့သည္။

    မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီး လွဴဒါန္းသည့္ ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ၿမတ္ၾကီး၏ ေရႊထီးေတာ္သစ္ၾကီသည္ ဘံုခုႏွစ္ဆင့္ အနက္ ေအာက္ဆံုးပထမဘံုသည္ အခ်င္း ( ၁၄ေပ၊ ၉ လက္မ ) က်ယ္၍ အၿမင့္ ( ၂ေပ၊ ၆ လက္မ ) ရိွသည္။ ဘံုဆင့္ မ်ားသည္ အထက္သုိ႔ၿမင့္ေလ က်ဥ္းေၿမာင္းသြာေလၿဖစ္ရာ ထိပ္ဆံုး သတၱမဘံုသည္ အခ်င္း ( ၃ ေပ၊ ၄ လက္မခြဲ ) က်ယ္၍ အၿမင့္( ၂ ေပ၊ ၆ လက္မ ) ရိွသည္။ ထီးေတာ္သစ္ၾကီးကို ေရႊသားအခ်ိန္ ( ၂၀၂၂၂၉ ) က်ပ္ ( ၄ ) မူးသားၿဖင့္ ၿပဳလုပ္ ထားၿပီး န၀ရတ္ကိုးပါးႏွင့္ ေက်ာက္ေကာင္း၊ ေက်ာက္ၿမတ္မ်ား အလံုးေပါင္း ၃၆၄၁၁ လံုး ပါ၀င္ပါသည္။
    မင္းတရားၾကီးသည္ မင္း၊ မိဖုရားစံုညီစြာၿဖင့္ ေရႊနန္းေတာ္ၾကီးအတြင္း၌ ထီးေတာ္သစ္ၾကီးကို ၾကည္ညိဳ ပူေဇာ္ၿပီး ေရစက္သြန္းခ် လွဴဒါန္းခဲ့ပါသည္။ ( ယခုအခါ ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ၿမတ္ၾကီး၏ အေရွ ႔ေၿမာက္ဘက္တြင္ မင္းတုန္းမင္းၾကီးကုသိုလ္ၿဖစ္ေသာ ထီးေတာ္ေဟာင္းၾကီးကို ေတြ႔ၿမင္ႏိုင္သည္။ )
    ထီးေတာ္သစ္ကို ပုပၸါး ၀န္ေထာက္ မင္းၾကီး မဟာမင္းေက်ာ္မင္းထင္ ဦးေဆာင္ေသာ ထီးေတာ္ပင့္ေဆာင္ တင္လွဴ ေရး အဖြဲ႔အား မႏ ၱေလးေနၿပည္ေတာ္မွ အဂၤလိပ္တုိ႔သိမ္းပိုက္ထားေသာ ေအာက္ၿမန္မာၿပည္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔သို႔ ေရနန္းစၾကာ သေဘၤာၿဖင့္ ပင့္ေဆာင္ေစၿပီး ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ၿမတ္ၾကီး၌ ၁၈၇၁ ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ ၂၆ ရက္ေန႔တြင္ ေအာင္ၿမင္စြာ တင္လွဴ ေစခဲ့ပါေၾကာင္း ပဥၥမသဂၤါယနာတင္ မင္းတုန္းမင္းတရားၾကီး၏ ကုသုိလ္ေတာ္မ်ားကို မွတ္တမ္းၿပဳ တင္ၿပ အပ္ပါသည္။

မဂၤလာ၀င္း